CÁC SẢN PHẨM ĐƯỢC XÁC ĐỊNH LÀ SẢN PHẨM ĐẶC THÙ CỦA TỈNH NINH THUẬN

MANGTAY

MĂNG TÂY XANH

–  Măng tây (Asparagus officinalis L.) thuộc họ Asparagaceae  là một loại rau cao cấp, có hàm lượng dinh dưỡng khá cao, gồm 83% nước và 17% chất khô; trong đó có 2,2% đạm protein, 1,2% đường glucid, 0,6% chất xơ celluloze và 21% các chất khoáng như Mg, K, Ca, Zn,… Ngoài ra, măng tây còn có tác dụng chống lão hóa, chống béo phì, làm giàu sữa mẹ và đặc biệt là giảm lượng cholesteron trong máu, giúp ổn định huyết áp.

– Cây măng tây là một đối tượng cây trồng mới đối với tỉnh Ninh Thuận và được biết đến từ năm 2009.

– Cây Măng tây dễ trồng, cho thu nhập kinh tế khá cao so với các loại rau củ quả khác, vì sau khi trừ chi phí người trồng vẫn có thể lãi 150 triệu đến 300 triệu đ/ha/năm tuỳ theo cách chăm sóc. Thị trường tiêu thụ măng tây hiện nay rất lớn. Hiện tại măng sản xuất ra được các doanh nghiệp tại TP HCM mua hết để tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Giá mua măng tây còn nhiều biến động, lúc cao điểm 1 kg măng loại 1 là 90.000 đồng lúc thấp nhất khoảng 25.000-30.000 đồng.

MANGTAY

Cây măng tây xanh thích nghi sinh trưởng phát triển tốt trên trên đất cát pha thoát nước tốt, ít mưa, nhiệt độ để cây phát triển trên 250C, lượng mưa <800 mm/năm nên Ninh Thuận là vùng thích hợp trồng cây măng tây.

            *  Tình hình tiêu thụ sản phẩm măng tây trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận

            Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 03 tổ chức sản xuất kinh doanh các sản phẩm từ măng tây xanh: Công ty TNHH Linh Đan Ninh Thuận (địa chỉ tại Phường Văn Hải): diện tích sản xuất măng tây (2ha) bên cạnh đó Công ty thu mua măng tươi từ các hộ trên địa bàn. Công ty đã xây dựng và phát triển thị trường trà túi lọc từ cây Măng Tây, thị trường đang phát triển rất tốt. Hiện nay, Sở Khoa học và Công nghệ đang xúc tiến hỗ trợ cho Doanh nghiệp kết nối với Viện Công nghệ sinh học và thực hiện nghiên cứu triển khai thực nghiệm 01 số quy trình đa dạng hóa sản phẩm từ Măng tây: mứt măng tây, nước uống Măng tây;  Hợp tác xã rau an toàn Văn Hải (địa chỉ tại Phường Văn Hải): diện tích sản xuất 2ha, HTX kinh doanh rau an toàn trong đó có sản phẩm Măng tây xanh; Câu lạc bộ khởi nghiệp Ninh Thuận (thôn An Xuân, xã Xuân Hải huyện Ninh Hải) : diện tích canh tác 8ha. Bình quân sản lượng tiêu thụ vào thị trường TPHCM 300Kg/ngày với giá tại vườn là 45.000 đồng/kg. Hiện nay, Câu lạc bộ thông qua kết nối của Trung tâm Nghiên cứu kinh doanh và hỗ trợ doanh nghiệp– BSA, định kỳ 2 lần/tháng tham gia giới thiệu và phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm măng tây xanh tại phiên chợ nông phẩm sạch – phiên chợ xanh tại số 163 Pastuer, phường 6, quận 3, thành phố Hồ Chí Minh.

Nhãn hiệu Măng tây Ninh Thuận đang được Tỉnh xúc tiến hồ sơ đăng ký bảo hộ Nhãn hiệu chứng nhận trong năm 2017 (Đã nộp đơn tại Cục SHTT)

NHA ĐAM NINH THUẬN

Ở Việt Nam, nha đam có nhiều ở dọc bờ biển Nam Trung bộ, tươi tốt quanh năm. Loại cây này đặc biệt phù hợp với vùng cát ven biển, giỏi chịu được khí hậu khô, nóng. Chính vì vậy, Ninh Thuận, Bình Thuận là vùng đất lợi thế cho nha đam phát triển. Nha đam Ninh Thuận đã có thương hiệu và là khách hàng đặc biệt của các cơ sở thu mua, chế biến như công ty Xuất nhập khẩu Tân Bình, công ty Trang trại thành phố Hồ Chí Minh. Hiện nay, nha đam đã được chế biến làm nước ép dinh dưỡng, thạch nha đam, sinh tố nha đam… thích hợp dùng hàng ngày như một loại sản phẩm thiên nhiên bổ ích. Độ cao so với mặt nước biển hợp lý ở Ninh Thuận cũng là yếu tố giúp cho việc tạo thành các hoạt chất trong lá nha đam. Chính vì vậy mà hoạt chất trong lá nha đam ở Ninh Thuận và Bình Thuận chiếm tới 26% trong khi các nơi khác chỉ có 15%.

NHA DAM

* Tình hình tiêu thụ sản xuất Nha Đam trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận: Hiện nay, trên địa bàn tỉnh đã có 01 doanh nghiệp là Công ty cổ phần thực phẩm Cánh Đồng Việt đầu tư dự án sản xuất Nha Đam công suất 3600 tấn thành phẩm/năm tại Khu công nghiệp Thành Hải. Qua số liệu điều tra khảo sát từ Công ty, hiện nay công ty đang đầu tư vùng nguyên liệu tại Ninh Phước (24ha), vùng nông dân tự đầu tư tại Ninh Sơn, Mỹ Bình, Mỹ Đông, Mỹ Hải, Văn Hải (40ha). Công ty thu mua bao tiêu giá nguyên liệu ổn định quanh năm khoảng 900 đồng/kg.

Theo số liệu của ngành nông nghiệp, tổng diện tích cây nha đam trên địa bàn tỉnh khoảng 137 ha (phân bố trên các địa bàn Ninh Phước, Sơn, Ninh Hải, Phan Rang Tháp Chàm, phần lớn diện tích nằm ở Phan Rang), với sản lượng bình quân hàng năm từ 160 – 170 ngàn tấn. Cây Nha Đam đang có những hướng phát triển mới rất tích cực, việc tổ chức sản xuất lại cây nha đam theo hướng liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, nhằm nâng cao năng xuất và ổn định thị trường trên cơ sở liên kết với Nhà máy Nha Đam của Công ty Cánh Đồng Việt.

Nhãn hiệu Nha Đam Ninh Thuận đang được Tỉnh xúc tiến hồ sơ đăng ký bảo hộ Nhãn hiệu chứng nhận trong năm 2018.

NƯỚC MẮM TRUYỀN THỐNG

Nước mắm truyền thống Ninh Thuận có 02 làng nghề nổi tiếng: Nước mắm Cà Ná và Nước Mắm Đông Hải.

Nước mắm Cà Ná là một trong những sản phẩm đặc trưng của vùng duyên hải Nam Trung Bộ. Nghề làm nước mắm ở Cà Ná đã hình thành hàng trăm năm.

HTX chế biến nước mắm Cà Ná thành lập cuối năm 2012. Theo báo cáo của UBND huyện Thuận Nam thì xã Cà Ná có 265 hộ chuyên làm nghề sản xuất nước mắm, tổng giá trị sản xuất nước mắm trên địa bàn ước đạt 38 tỷ đồng/năm; thu nhập bình quân của người lao động 16 triệu đồng/người/năm; Nghề chế biến nước mắm truyền thống Cà Ná có từ lâu đời, thị trường tiêu thụ rộng khắp cả nước.

cover-dia

Nước mắm là các sản phẩm được người tiêu dùng Việt Nam ưa chuộng và thường dùng trong mỗi bữa ăn người Việt. Vì tính ứng dụng cao không chỉ là sản phẩm có thể sử dụng trực tiếp mà còn vị ngon như một loại gia vị góp phần tạo nên những món ăn ngon đậm đà bản sắc Việt. Vì vậy sản phẩm này luôn có thị trường tiêu thụ rất tốt và thị trường tiềm năng.

Nước mắm Cà Ná được biết đến vì hai yếu tố cơ bản. Thứ nhất, chất lượng của sản phẩm: có vị mặn và ngọt đậm, có mùi thơm nhẹ đặc trưng và không có mùi tanh, có màu nâu đỏ sậm đẹp mắt và đảm bảo hàm lượng chất đạm trong nước mắm vì đựơc chế biến từ các nguyên liệu cá cơm tươi sống. Thứ hai, điều kiện tự nhiên và điều kiện kinh tế – xã hội của Ninh Thuận đã thúc đẩy hoạt động du lịch phát triển mạnh mẽ, góp phần quảng bá danh tiếng của các đặc sản này.

Nước mắm  Cà Ná đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ Nhãn hiệu chứng nhận năm 2017.

RONG BIỂN

Theo kết quả khảo sát cho thấy vùng biển Ninh Thuận có khoảng 130 loài rong biển tự nhiên có giá trị kinh tế thuộc 3 ngành chính, trong đó ngành rong Đỏ Rhodophyta có số lượng loài phong phú nhất (80 loài), tiếp đến là ngành rong Lục Chlorophyta (15 loài) và ngành rong Nâu Phaecophyta (35 loài). Các loài rong biển có trữ lượng lớn và giá trị kinh tế cao được khai thác chủ yếu ở vùng biển Ninh Thuận bao gồm: rong Mơ (Sargassum spp), rong Hồng Vân (Betaphycus gelatinum), rong Câu chân vịt (Gracilaria eucheumatoides), rong Câu cùi (Gracilaria salicornia)…

Rong câu (Gracilaria): thuộc ngành rong đỏ Rhodophyta, chúng là nguyên liệu chính cho chiết xuất Agar. Theo Nguyễn Hữu Dinh và Huỳnh Quang Năng thì Ninh Thuận có sự phân bố của 5 loài rong câu có giá trị kinh tế là: Gracilaria tenuistipitata, G. heteroclada, G. edulis, rong Câu chân vịt (Gracilaria eucheumoides) và rong Câu cùi (Gracilaria salicornia). Trong đó tập trung chủ yếu với sản lượng nhều là loài rong Câu chân vịt và rong câu cước. Các loài rong câu Ninh Thuận phân bố chủ yếu ở các đầm nước lợ (đầm Nại), các khu vực bãi triều trên nền đất đá, trên cát và khu vực bãi bồi tự nhiên, việc khai thác rong câu tự nhiên tập trung chủ yếu theo con nước thủy triều. Theo thống kê của Viện hải Dương học (2004) sản lượng khai thác rong câu ở Ninh Thuận (bao gồm rong câu chân vịt, rong câu chỉ, rong câu cước…) vào khoảng 186,5 tấn tươi/năm (Lê Như Hậu, Nguyễn Hữu Đại, 2007). Trước đây vào những năm 1986-1989 Viện Hải dương học Nha Trang có triển khai  chương trình trồng rong câu tại HTX Hộ Diêm I và Hộ Diêm II (Ninh Hải-Ninh Thuận), kết quả bước đầu cho thấy năng suất rong trồng khá cao, chất lượng Agar cũng khá tốt với hàm lượng Agar: 17,4-27,4% trọng lượng khô, sức đông từ 107-670g/cm2. Tuy nhiên, chương trình chỉ diễn ra một thời gian ngắn và phải tạm dừng, do thời gian này phong trào nuôi tôm ở các địa phương đầm Nại phát triển mạnh.

RONG

Việc khai thác nguồn lợi rong câu tự nhiên trong thời gian dài đã góp phần giải quyết công ăn việc làm đồng thời cải thiện đáng kể đời sống nhân dân các vùng ven đầm. Tuy nhiên do sự khai thác quá mức và ảnh hưởng của các hoạt động khai thác khác trên đầm, nên nguồn lợi này hiện nay đã suy giảm nghiêm trọng. Theo Viện Hải dương học các hoạt động nghiên cứu thu mẫu trên các mặt cắt không còn thu được các mẫu rong này, mà chỉ thu được trên diện rộng. Điều này cho thấy sự hiện diện của loài rong này trong điều kiện tự nhiên ở Ninh Thuận là rất hạn chế.

Ở Ninh Thuận rong mơ Sargassum phân bố từ ven biển Cà Ná kéo dài đến Vĩnh Trường, Từ Thiện và vùng biển Khánh Hội, Mỹ Hòa, Mỹ Tân…chúng thường phân bố trên vùng bãi triều nền cứng, đáy cát hoặc các rạn san hô. Theo điều tra của Viện Hải Dương học cho thấy vùng biển Ninh Thuận có phân bố khoảng 14 loài rong mơ, trong đó có một số loài có giá trị kinh tế như: Sargassum assimmile, Sargassum bicorne, Sargassum capilliforme, Sargassum crassifolium, Sargassum denticarpum, Sargassum emarginatum. Mùa vụ sinh trưởng của rong mơ kéo dài từ tháng 11 đến tháng 6 hàng năm. Ở Ninh Thuận mùa vụ khai thác rong mơ tập trung trong khoảng từ tháng 4-6. Mặc dù chưa có điều tra kỹ về trữ lượng rong mơ tại Ninh Thuận, nhưng có thể ước tính sản lượng rong mơ khai thác có khả năng lên đến 6000-8000 tấn tươi/năm. Những năm gần đây do rong mơ có giá cao (4000-5000đ/kg khô) nên các ngư dân ven biển đã tập trung khai thác, làm cho sản lượng rong mơ ngày càng giảm sút nghiêm trọng, dẫn đến nguy cơ biến mất nguồn lợi rong biển này trong tương lai.

Ban phát triển các sản phẩm đặc thù tỉnh